MAN Truck & Bus ve Münih ulaşım operatörü MVG, 17 Kasım'dan itibaren kentin kuzeyindeki 178 numaralı hatta otonom elektrikli Lion's City 12 E ile kayıtlı test yolcularını taşımaya başlıyor. Yolcu denemeleri MINGA araştırma projesi kapsamında yürütülüyor ve programın Haziran 2027'ye kadar sürmesi planlanıyor. Böylece tam boyutlu bir elektrikli otobüs, kontrollü test ortamlarından çıkıp gerçek bir toplu taşıma hattında yolcuyla buluşuyor.
Söz konusu araç 12 metre uzunluğunda bataryalı elektrikli bir otobüs. Yaklaşık 30 yolcu koltuğu ve bir tekerlekli sandalye alanı bulunuyor. Otobüs, 178 numaralı hatta mevcut seferlerin yerine değil, ek araç olarak çalışacak; yani hattaki normal işletme sürerken otonom araç da paralel biçimde yolcu taşıyacak.
Beş LiDAR, altı radar ve sekiz kamera
Otobüsün çevre algısı beş LiDAR sensörü, altı radar sensörü ve sekiz kamerayla sağlanıyor; konumlandırmada uydu tabanlı teknolojiden yararlanılıyor. Aracın otomasyonu MAN tarafından teknoloji ortağı ADASTEC ile birlikte geliştirildi. Otobüs eylül başından bu yana kamuya açık yol trafiğinde test ediliyor.
Deneme güzergâhı, otomasyon sistemi için farklı trafik koşulları sunuyor: Petuelring ile Freimanner Hölzl arasındaki hat ana yolları, 30 km/sa bölgelerini, park alanlarını ve alt geçitleri kapsıyor. Seferler pazartesiden cumaya yapılacak.
Güvenlik sürücüsü araçta kalıyor
Yolcu denemelerinde özel eğitimli güvenlik sürücüleri araçta bulunacak ve gerektiğinde kontrolü devralabilecek. Yolcu testlerinden önce MAN tesislerinde kapsamlı bir test programı yürütüldü; TÜV teknik denetimleri ve gerekli onay süreçleri tamamlandı.
Yolcu deneyimi bilimsel olarak izlenecek
Münih Teknik Üniversitesi (TUM) ve Stuttgart Üniversitesi, yolcu testi aşaması boyunca bilimsel izleme yapacak. Yolculuk öncesi ve sonrasında yapılan gönüllü anketlerle yolcuların deneyimi, güvenlik algısı ve erişilebilirlik değerlendirmeleri toplanacak. Bazı seferlerde gözlem çalışmaları ve gönüllü görüşmeler de yapılacak.
Denemelere katılmak için 2.000'den fazla kişi ön kayıt yaptı. Ancak katılım, MVG'nin kayıt platformu üzerinden başvuran kapalı bir kayıtlı test kullanıcı grubuyla sınırlı tutuluyor.
MVG tarifeli sefere entegrasyonu inceleyecek
MVG, otomatik 12 metrelik otobüslerin tarifeli seferlere olası entegrasyonunu, operasyonel ölçeklenebilirliğini ve maliyet etkinliğini inceleyecek. Projede MAN Truck & Bus'un yanı sıra Stadtwerke München (SWM), MVG ve Münih Belediyesi Hareketlilik Dairesi yer alıyor. Alman Federal Ulaştırma Bakanlığı, MINGA projesini yaklaşık 13 milyon euro ile destekliyor.
ADASTEC tercihi ve seri üretim hedefi
MAN, nisanda ADASTEC'i otonom sürüş teknolojisi ortağı olarak seçtiğini duyurmuştu; bu seçim daha önce açıklanan Mobileye işbirliğinin yerini aldı. ADASTEC aynı zamanda Karsan'ın Autonomous e-Atak projesinde de partner. MAN'ın 2023'te açıkladığı yol haritası, teknoloji pilotlarından gerçek operasyonda müşteri gösterimlerine geçişi ve on yılın sonuna kadar seri üretimi hedefliyordu.
Dr Frederik Zohm, MAN Truck & Bus Ar-Ge'den Sorumlu Yönetim Kurulu Üyesi, "Güvenli ve güvenilir teknolojinin yanı sıra otonom araçların insanların güvenine de ihtiyacı var ve biz bunu kazanmak istiyoruz" dedi.
Neden önemli?
Otonom sürüş denemeleri bugüne kadar çoğunlukla küçük servis araçlarında ve sınırlandırılmış alanlarda kaldı. Münih'teki proje, 12 metrelik seri üretim bir otobüsü yolcu taşıyan gerçek bir hatta sokarak bu eşiği bir adım ileri taşıyor. MVG'nin tarifeli sefere entegrasyon, ölçeklenebilirlik ve maliyet etkinliği başlıklarını ayrıca inceleyecek olması, işin teknoloji gösteriminden operasyonel karar aşamasına doğru ilerlediğini gösteriyor.
Türkiye'deki okur açısından haberin en somut bağlantısı, aracın otomasyonunu geliştiren ADASTEC'in Karsan'ın Autonomous e-Atak projesinde de yer alması. Aynı teknoloji ortağının Avrupa'da tam boyutlu bir otobüste yolcu taşıma aşamasına geçmesi, Türkiye'de üretilen otonom otobüs projelerinin hangi olgunluk seviyesine yaklaştığını anlamak için bir referans noktası oluşturuyor. Öte yandan bataryalı elektrikli bir otobüsün otonom sürüşle birleşmesi, belediye ve filo işletmecileri için yalnızca sürücü planlamasını değil, depo şarjı ve sefer düzeni planlamasını da aynı anda etkileyen bir başlık. Güvenlik sürücüsünün araçta kalması ve bağımsız üniversite izlemesi ise teknolojinin henüz tam otonom değil, kontrollü bir geçiş aşamasında olduğunu hatırlatıyor.
Yorumlar (0)